Nešto više od mjesec dana prije opštih izbora u Bosni i Hercegovini, Vlada Republike Srpske najavila je jednokratnu novčanu pomoć za učenike osnovnih i srednjih škola i studente. Istovremeno, Grad Banjaluka ove godine prvi put roditeljima prvačića isplaćuje po 100 maraka. Minić je odluku saopštio nakon sjednice SNSD a ne Vlade RS.
Premijer Republike Srpske Savo Minić najavio je, nakon današnje sjednice proširenog Predsjedništva SNSD-a, da će Vlada Republike Srpske donijeti odluku prema kojoj će svaki učenik osnovne škole u Republici Srpskoj dobiti po 100 KM, dok će srednjoškolcima i studentima biti isplaćeno po 150 KM.
„Srpska može da pomogne i odlučili smo da to bude po 100 KM učenicima osnovnih škola i po 150 učenicima srednjih škola i studentima“, rekao je Minić nakon sjednice u prostorijama svoje stranke.
Zanimljivo je da odluku Vlada Republike Srpske tek treba da donese, dok je njeno donošenje premijer najavio nakon sjednice organa SNSD-a. To je praksa koju je započeo Milorad Dodik koji je nebrojeno puta do sada najavljivao da će Vlada da donese odluke prije nego što su to znali i sami ministri.
Minić tvrdi da je isplata omogućena povećanim prilivom novca u budžet.
„U razgovoru sa roditeljima, našim porodicama koje svaki dan srećem na terenu, izražena je zahvalnost i pohvala za odluku koja se odnosila na nabavku udžbenika, ali na terenu smo čuli da ima i potrebe za troškovima koji se odnose na, na primjer, nabavku školskog pribora“, rekao je Minić.
Koliko će nova odluka koštati građane Republike Srpske za sada nije saopšteno, ali dostupni statistički podaci pokazuju da je riječ o višemilionskom iznosu.
Na početku školske 2025/2026. godine osnovne škole u Republici Srpskoj pohađalo je 81.439 učenika. Samo isplata po 100 KM ovoj kategoriji značila bi izdvajanje oko 8,14 miliona KM.
Srednje škole istovremeno je pohađalo 35.217 učenika. Ukoliko svi budu obuhvaćeni najavljenom pomoći od po 150 KM, za njih će biti potrebno još oko 5,28 miliona KM.
Prema podacima Republičkog zavoda za statistiku, u školskoj 2023/2024. godini na visokoškolskim ustanovama u Republici Srpskoj bilo je 23.079 studenata. Kada bi se računalo sa tim brojem, isplata po 150 KM studentima koštala bi dodatnih 3,46 miliona KM.
Prema toj okvirnoj računici, Minićeva predizborna najava mogla bi budžet Republike Srpske koštati oko 17 miliona KM. Konačan iznos zavisiće od broja korisnika koje Vlada obuhvati odlukom koju tek treba da donese.
Vlada je prethodno za ovu školsku godinu obezbijedila i besplatne udžbenike za 80.499 osnovaca, za šta je, prema Minićevim ranijim navodima, izdvojeno 16 miliona KM.
I Banjaluka prvi put dijeli po 100 KM
Republička vlast nije jedina koja je u izbornoj godini odlučila da početak školske godine prati direktnim novčanim isplatama.
Grad Banjaluka je ovog avgusta prvi put uveo jednokratnu pomoć od po 100 KM za svakog prvačića na području grada.
„Grad Banja Luka prvi put uvodi jednokratnu podršku od 100 KM za svakog prvačića kako bi roditeljima olakšali nabavku školskog pribora i pripremu djece za polazak u školu“, saopšteno je iz Gradske uprave prilikom predstavljanja nove mjere.
Zahtjevi su podnošeni od 10. do 20. avgusta. Grad je predvidio sredstva za 1.898 prvačića, što znači da je za ovu mjeru planirano 189.800 KM.
I gradska vlast, kao i republička, novčanu pomoć obrazlaže troškovima koje roditelji imaju pred početak nove školske godine.
Tako će u posljednjih nekoliko sedmica pred izbore iz republičkog i gradskog budžeta prema učenicima, studentima i njihovim porodicama biti usmjereni milioni maraka.
Razlika u obimu je velika. Banjalučka vlast daje po 100 KM porodicama oko 1.900 prvačića, dok je Minić najavio pomoć praktično kompletnoj populaciji učenika i studenata u Republici Srpskoj. Zajednički im je, međutim, tajming.
Banjaluka je mjeru od 100 KM za prvačiće prvi put uvela ovog avgusta, dok je Minić višemilionsku pomoć učenicima i studentima najavio 31. avgusta, neposredno pred početak školske godine i nešto više od mjesec dana prije izbora.
Da li je riječ isključivo o socijalnim i obrazovnim mjerama ili je blizina izbora uticala na trenutak u kojem su vlasti odlučile da posegnu za direktnim isplatama građanima, pitanje je koje će pratiti odluke vrijedne milione maraka. Posebno jer će novac biti isplaćivan iz javnih budžeta, dok političku korist od predstavljanja tih mjera očekuju upravo stranke i političari koji njima upravljaju. Savo Minić, inače, kandidat je SNSD-a i koalicije okupljene oko te stranke za predsjednika Republike Srpske. Draško Stanivuković koji je na čelu Banjaluke nije direktan kandidat na opštim izborima ali očekuje da, ukoliko na izborima za predsjednika pobijedi kandidat SDS-a i opozicije Branko Blanuša, dobije mandat za sastav nove Vlade.
Vladimir Kovačević, Gerila info
