IZVOR: Direkt portal

U međuvremenu je Kraljević postigao dogovor sa kolegom iz susednih Milića da oni intervenišu i u Vlasenici iako je njihov broj ispod zakonskog minimuma. Vlasenički (bivši) vatrogasci dolaze na posao, ali ne izlaze na intervencije. Iz resornog ministarstva još bez reakcije.

“Čovek i ne živi ovde nego u Banjaluci. Ali zato određuje ko živi, a ko umire u Vlasenici”. Tako načelnika Miroslava Mića Kraljevića vidi vatrogasac Siniša Purtić, vođa smene u bivšoj Teritorijalnoj Vatrogasno-spasilačkoj jedinici Vlasenica i potez lokalnih vlasti ocenjuje kao očiglednu samovolju čoveka koji samouvereno gazduje ovom nerazvijenom opštinom.

“U ponoć 13. januara je zvanično prestala sa radom TVSJ. Zvali smo načelnika Uprave za inspekcijske poslove i pitali ga šta dalje. Rekao nam je da je naš radno-pravni status ugrožen. Da smo vatrogasci-spasioci, ali da izlazaka na intervencije nema bez overenih putnih naloga za vatrogasna vozila, jer bismo bili u prekršaju. Obavestili smo javnost, obavestili načelnika. No, oni ne žele da potpišu naloge. Saznali smo da je načelnik opštine Milići prihvatio da će vatrogasci iz Milića u ovom međuprostoru obavljati intervencije”, rekao nam je Purtić čiju je jedinicu, poput Brane iz pesme, Mićo Kraljević gumicom izbrisao.

Zašto su precrtani vlasenički vatrogasci?

Prema rečima Purtića jedini razlog za ukidanje vatrogasne jedinice u ovoj opštini je novi kolektivni ugovor koji je potpisan u februaru prošle godine između Ministarstva uprave i lokalne samouprave i Sindikata uprave RS.

To, kao razlog navode i u odluci SO Vlasenica od 16. decembra 2022.

“Samo smo tražili stečena prava. Indirektni krivac za sve ovo što nam se dešava je ministarka za upravu i lokalnu samoupravu i predsednik Sindikata uprave i lokalne samouprave – ministarka Senka Juić i Božo Marić. Jer mi smo tražili samo ona prava koja su potpisana posebnim kolektivnim ugovorom (PKU). Tražili smo inspekcijski nadzor, došla upravna inspektorica, naložila da potpiše PKU, nije ga potpisao. Ponovo došla da proveri mere koje su naložene rešenjem, nije pristao, žena napisala prekršajni nalog, mislim da je platio neku kaznu. I zamislite nonsens, na sudu ga brani predsednik opštinskog sindikata Slaviša Paunić. Čak je branio odluku koja je na zahtev načelnika donesena u lokalnom parlamentu o ukidanju Vatrogasne jedinice. Rekao je da je on kao predsednik sindikata kod načelnika opštine insistirao da se ne potpiše PKU po kojem vatrogasci prelaze iz trećeg u četvrti platni razred”, kaže Purtić.

A plate vatrogasaca, po tom novom kolektivnom ugovoru, su tek nešto iznad minimalca za koji premijer Višković tvrdi da će biti najveći u regionu.

“Naša prosečna neto plata za 12 ljudi sa starešinom je 750-780 maraka bez toplog obroka. To je smešno. Ali, u svemu ovome nismo mi bitni nego su bitni građani. Čini mi se da tog čoveka (načelnika Kraljevića prim. aut) građani ne zanimaju, zanimaju ga poslušnici. Raširio se kao epidemija. Ima svoju firmu – bavi se aluminijumskom stolarijom. Na novoj policijskoj stanici je njegova stolarija. Sam sebi raspiše tender, firma se naravno ne vodi na njemu, ali postavlja prozore i na opštini”, kaže Purtić.

Nije ukidanje, već reorganizacija

Šta kaže načelnik opštine Vlasenica Miroslav Kraljević nismo uspeli da saznamo. Nakon što smo danima bezuspešno zvali njegov kabinet, dobili smo portparola opštine Ljiljanu Savinović. Ona je rekla da su zbog objektivnih razloga u kabinetu nedostupni, da stvari nisu onakve kakve su u javnosti predstavljene i da vatrogasna jedinica nije ukinuta nego će biti reorganizovana. Uputila nas je da na njen mejl pošaljemo pitanja i da će nam dostaviti odgovore, ali oni do ovog trenutka nisu stigli.

Kakva je atmosfera u Vlasenici pokušali smo da saznamo od kolega u lokalnom radiju. Budući da na sajtu Radio Vlasenica nema informacija, pitali smo da li prate skupštinu i da li je bilo reakcija građana na ukidanje Vatrogasne jedinice.

“Nama se niko nije obraćao, nisu građani komentarisali, a izveštaj imamo. Nemojte tražiti na Radio Vlasenica, naš sajt je Info-portal Vlasenica 24. Tamo ćete naći i izveštaj sa 12. sednice SO Vlasenica”, rekao nam je ljubazan glas koji nas je i uputio na portparola.

I, zaista, na pomenutoj stranici smo našli izveštaj u kome stoji da je “na sednici usvojen predlog načelnika Miroslava Kraljevića o reorganizaciji Teritorijalne vatrogasne jedinice u Dobrovoljno vatrogasno-spasilačku jedinicu sposobnu za gašenje požara”.

Izveštaj Radio Vlasenice demantuje odluka objavljena u Službenom glasniku o ukidanju TVJ Vlasenica.

Kad se Marko i Kraljević dogovore

Da je sve improvizacija pokazuju i potezi načelnika Kraljevića. Pošto je, zbog troškova, odlučio da ugasi Vatrogasnu jedinicu u svojoj, pomoć je potražio u susednoj opštini Milići. Njima, naime, nije skupo da finansiraju vatrogasnu jedinicu iako im je budžet za trećinu manji. Vlasenica je u 2022. raspolagala sa gotovo 11 miliona maraka dok je budžet Milića u prošloj godini iznosio 6,8 miliona. Doduše, Milići imaju kojeg vatrogasca manje, tačnije, 11 sa starešinom, što je ispod zakonskog minimuma koji predviđa da ih mora biti najmanje 12.

No, ta okolnost nije smetala načelniku oštine Milići da se sa Kraljevićem dogovori da vatrogasci iz ove opštine pokrivaju ovaj “vakuum prostor” do okončanja registracije dobrovoljnog vatrogasnog društva u Vlasenici.

Za razliku od Kraljevića, Marko Savić, načelnik opštine Milići je ekspeditivno odgovorio na pitanja koja smo poslali.

Tvrdi da će u ovoj godini zaposliti još jednog vatrogasca i otkloniti zakonske nedostatke.

“Radi se o pisanom sporazumu koji je motivisan željom da se u cilju zaštite građana opštine Vlasenica pomogne u jednoj vrsti vakuuma u kojem se našla opština Vlasenica. Na molbu načelnika opštine Vlasenica prihvatio sam da izađemo u susret našoj susjednoj opštini. Oni su započeli proces registracije dobrovoljnog vatrogasnog društva i do završetka postupka registracije naša vatrogasna jedinica reagovaće na eventualni problem koji se desi u opštini Vlasenica, a to bi činila i da nije sporazuma.

Kao što sam i naveo ne postoji precizan rok jer je isti nemoguće definisati ali po uvjeravanju načelnika opštine Vlasenica, proces registracije dobrovoljnog vatrogasnog društva brzo će se završiti, jer je isti već pokrenut tako da je ovo privremena mjera. Sporazum takođe predviđa da ukoliko do interevencije u tom periodu dođe, troškove ćemo fakturisati opštini Vlasenica. Istina u ovom trenutku našu vatrogasnu jedinicu čini deset vatrogasaca i starješina, a istu ćemo u toku ove godine popuniti sa još dva vatrogasca. Praksa je pokazala da na ovaj broj stanovnika navedena jedinica može da ispuni svaki zadatak . Napomenuću da su ove dvije opštine relativno blizu, čak su do 31.03.1992. godine bili jedna opština. Sa brojem stanovnika koji u obje živi i prostorom koji obuhvata te vjerovatnoćom pojave požara u ovom području i brojem intervencija, mišljenja sam da u vremenski ograničenom roku jedinica može odgovoriti zadatku”, tvrdi načelnik Milića.

Sa druge strane, vatrogasci iz Milića, nisu bili toliko optimistični . Na pitanje šta misle o tome što će pokrivati teritoriju dve opštine i da li mogu da odgovore tom zadatku, glas koji se javio na telefon Vatrogasne jedinice Milići je rekao da ga ostavimo na miru.

“Gospođo, nemojte mene ništa da pitate. To drugi odlučuju, ne mogu vam ništa reći”, bio je kratak odgovor pre nego što se veza prekinula.

Protiv Kraljevića i Savića podnete krivične prijave

Da se radi o mogućem krivičnom delu smatra advokat Din Tešić čija kancelarija pro bono zastupa vatrogasce iz Vlasenice, ali i iz Trebinja čiji gradonačelnik odbija da primeni PKU.

Tešić tvrdi da se radi o društveno opasnom ponašanju pojedinaca koje bi moglo nekoga da inspiriše da ukine policijsku stanicu ili dom zdavlja sa izgovorom da i to košta opštinu.

“Ovo je očigledan nastavak zastrašivanja vatrogasaca u Republici Srpskoj počinjen od određenih lica koja suprotno Zakonu i Kolektivnom ugovoru žele da određuju ko su podobni, a ko nepodobni radnici kojima će se oduzeti sva zakonska prava. Posebno je opasno ponašanje načelnika i drugih lica u Opštini Vlasenica koji su ukinuli Vatrogasnu jedinicu, ostavljajući sve građane Opštine Vlasenica bez zaštite usljed požara.

Kada su lica shvatila da su počinili moguće krivično djelo, zaključen je nezakonit ugovor s Načelnikom opštine Milići. Opština Milići i sama nema dovoljan broj vatrogasaca u skladu sa Zakonom koji su joj potrebni da bi se vršila kvalitetna zaštita od požara, pa nije jasno kako misle odgovorna lica da mogu da preuzmu ovakvu vrstu obaveze i u Opštini Vlasenica bez dovoljno sredstava i ljudstva i za opštinu Milići, da ne pominjemo da je ovakav prenos nadležnosti nezakonit, a ugovor nije prošao ni proceduru javnih nabavki.Nije svejedno da li su vatrogasci na mjestu nesreće ili požara za par minuta ili pola sata koliko je najmanje potrebno od Milića do Vlasenice. Dakle, radi se o lošem pokušaju pomaganja mogućem izvršiocu u krivičnom djelu, o čemu sud i tužilaštvo trebaju tek da se izjasne. Ukidanjem vatrogasno-spasilačke jedinice i ostavljanjem građana bez zaštite samo u namjeri da se zastraše stalno zaposleni vatrogasci da povuku tužbu je nastavak priče koja se već odigrala u Trebinju i koja i danas se nastavlja premještanjem jednog po jednog zaposlenog u Civilnu zaštitu suprotno zakonu. Ovdje imamo, kako rekosmo, društveno-opasno ponašanje vjerovatno dogovoreno u cilju zastrašivanja svih vatrogasaca u Republici Srpskoj a što je nedopustivo”, stoji u odgovoru koji je “Direktu” dostavljen iz advokatke kancelarije Tešić.

Pet vatrogasaca iz Vlasenice je podnelo ovu krivičnu prijavu. Sada je na potezu Osnovni sud u Vlasenici.

Načelnik da zarađuje, požare da gase dobrovoljci
I dok su u Vlasenici u fazi formiranja Dobrovoljnog vatrogasnog društva, Centar za životnu sredinu iz Banjaluke je podneo apelaciju Ustavnom sudu protiv firme “Ecoplast” u vlasništvu načelnika Miroslava Kraljevića zbog opasnosti po zdravlje. Tvrde da prilikom zagrevanja proizvodi kancerogene materije.

“Pogon za obradu plastike je 100 metara od prve stambene zgrade, u centru grada. A propagira vazdušnu banju i ski-centar Igrišta. Neverovatno. Sve što je nemoguće bilo gde u svetu, u Vlasenici je moguće”, komentariše Siniša Purtić.

The post Bili jednom vatrogasci u Vlasenici first appeared on Gerila.info.

SOURCE: Direkt portal

In the meantime, Kraljević reached an agreement with his colleague from neighbouring Milići that they intervene in Vlasenica as well, even though their number is below the legal minimum. Vlasenica (former) firefighters come to work, but do not go out for interventions. Still no reaction from the relevant ministry.

“The man doesn't live here but in Banja Luka. But that's why he determines who lives and who dies in Vlasenica”. This is how mayor Miroslav Mić Kraljević is seen in the eyes of firefighter Siniša Purtić, shift leader in the former Territorial Fire and Rescue Unit of Vlasenica, and assesses the move of the local authorities as the obvious arbitrariness of a man who confidently manages this underdeveloped municipality.

“At midnight on January 13, TVSJ officially stopped working. We called the head of the Directorate for Inspection Affairs and asked him what to do next. He told us that our labour-legal status is threatened. That we were firefighters-rescuers, but without the possibility of going out to interventions without certified travel orders for fire engines, because we would be in violation. We informed the public, informed the mayor. But they don't want to sign the orders. We found out that the mayor of Milići accepted that the firemen from Milići will carry out interventions in this intermediate space”, Purtić told us, whose unit, like Brana from the poem, was erased by Mićo Kraljević with an eraser.

Why are owner firefighters crossed out?

According to Purtić, the only reason for the abolition of the fire department in this municipality is the new collective agreement that was signed in February last year between the Ministry of Administration and Local Self-Government and the Trade Union of the Administration of the RS.

They state this as a reason in the decision of the Administrative Court of Vlasenica dated December 16, 2022.

“We were just looking for the acquired rights. The indirect culprit for all that is happening to us is the Minister for Administration and Local Self-Government and the President of the Administration and Local Self-Government Trade Union – Minister Senka Juić and Božo Marić. Because we requested only those rights that were signed by a special collective agreement (PKU). We asked for inspection supervision, the administrative inspector came and ordered him to sign the PKU, but he did not sign it. She came again to check the measures ordered by the decision, he did not agree, the woman wrote a misdemeanour order, and I think he paid some kind of fine. And imagine the nonsense, the president of the municipal union Slaviša Paunić defends him in court. He even defended the decision made in the local parliament at the request of the mayor to abolish the Fire Department. He said that he, as the president of the union, insisted to the mayor not to sign the PKU, according to which the firefighters move from the third to the fourth pay grade”, says Purtić.

And the salaries of firefighters, according to the new collective agreement, are only slightly above the minimum, which Prime Minister Višković claims will be the highest in the region.

“Our average net salary for 12 people with an elder is 750-780 marks without a hot meal. That's funny. But in all this, we are not important, but the citizens are. It seems to me that the citizens are not of interest to that man (Mayor Kraljević, ed.), he is interested in henchmen. He spread like an epidemic. He has his own company – he deals with aluminium carpentry. His carpentry is at the new police station. He calls out a tender for himself, of course, the company is not run on it, but it also installs windows at the municipality”, says Purtić.

Not abolition, but reorganisation

We have not been able to find out what the mayor of Vlasenica, Miroslav Kraljević, says. After unsuccessfully calling his office for days, we got the municipality's spokesperson, Ljiljana Savinović. She said that due to objective reasons they are unavailable in the cabinet, that things are not as they are presented in public and that the fire department has not been abolished but will be reorganised. She instructed us to send our questions to her via email and that she would send us the answers, but they have not arrived at this moment.

We tried to find out what the atmosphere is like in Vlasenica from our colleagues at the local radio station. Since there is no information on the Radio Vlasenica website, we asked if they follow the assembly and if there were any reactions from the citizens to the abolition of the Fire Department.

“No one addressed us, no citizens commented, and we have the report. Don't look on Radio Vlasenica, our site is Info-portal Vlasenica 24. There you will also find a report from the 12th session of the Vlasenica Municipal Council”, said a kind voice that directed us to the spokesperson.

And, indeed, on the mentioned page we found a report in which it is stated that “at the meeting, the proposal of Mayor Miroslav Kraljević on the reorganization of the Territorial Firefighting Unit into a Voluntary Firefighting and Rescue Unit capable of extinguishing fires was adopted”.

The report of Radio Vlasenica denies the decision published in the Official Gazette on the termination of TVJ Vlasenica.

When Marko and Kraljević come to an agreement

That everything is improvised is also shown by the actions of Mayor Kraljević. Since, due to costs, he decided to shut down the fire department on his own, he sought help from the neighbouring municipality of Milići. Namely, it is not expensive for them to finance the fire department, even though their budget is a third smaller. In 2022, Vlasenica had almost 11 million marks, while Milići's budget last year was 6.8 million. Admittedly, Milići has one less firefighter, more precisely, 11 with a chief, which is below the legal minimum, which stipulates that there must be at least 12 of them.

However, this circumstance did not prevent the mayor of the Milići Municipality from agreeing with Kraljević that firefighters from this municipality cover this “vacuum area” until the registration of the voluntary fire brigade in Vlasenica is completed.

In contrast to Kraljević, Marko Savić, the mayor of Milići municipality, responded expeditiously to the questions we sent.

He claims that he will hire another firefighter this year and eliminate legal deficiencies.

“It is a written agreement that is motivated by the desire to protect the citizens of the municipality of Vlasenica and help in a kind of vacuum in which the municipality of Vlasenica found itself. At the request of the mayor of Vlasenica, I accepted to meet our neighbouring municipality. They have started the process of registering a voluntary firefighting company, and until the registration process is completed, our firefighting unit will respond to any problem that occurs in the municipality of Vlasenica, and it would have done so even if it had not been for the agreement.

As I mentioned, there is no precise deadline because it is impossible to define it, but according to the assurance of the mayor of the municipality of Vlasenica, the process of registration of the voluntary fire brigade will be completed quickly, because it has already been started, so this is a temporary measure. The agreement also stipulates that if an intervention occurs during that period, we will invoice the costs to the municipality of Vlasenica. The truth is that at this moment our fire department consists of ten firefighters and elders, and we will fill it with two more firefighters this year. The practice has shown that for this number of inhabitants, the mentioned unit can fulfil any task. I will mention that these two municipalities are relatively close, they were even one municipality up until March 31, 1992. With the number of inhabitants who live in both and the space it covers, as well as the probability of a fire in this area and the number of interventions, I am of the opinion that the unit can respond to the task within a limited period of time”, claims the Mayor of Milići.

On the other hand, the firefighters from Milići were not so optimistic. When asked what they think about covering the territory of the two municipalities and whether they can answer that task, the voice that answered the phone of the Milići Fire Department said to leave him alone.

“Ma'am, don't ask me anything. That's for others to decide, I can't tell you anything”, was the short answer before the connection ended.

Criminal charges filed against Kraljević and Savić

Lawyer Din Tešić, whose office pro bono represents firefighters from Vlasenica, but also from Trebinje, whose mayor refuses to apply the PKU, believes that this is a possible criminal act.

Tešić claims that it is a socially dangerous behaviour of individuals that could inspire someone to abolish the police station or the health centre under the pretext that it also costs the municipality.

“This is an obvious continuation of the intimidation of firefighters in Republika Srpska committed by certain persons who, contrary to the Law and the Collective Agreement, want to determine who are eligible and who are ineligible workers who will be deprived of all legal rights. The behaviour of the mayor and other persons in the Municipality of Vlasenica who abolished the Fire Department, leaving all citizens of the Municipality of Vlasenica without protection due to fire, is particularly dangerous.

When the persons realized that they had committed a possible criminal act, an illegal contract was concluded with the Mayor of the Municipality of Milići. The municipality of Milići itself does not have a sufficient number of firefighters in accordance with the law, which it needs in order to provide high-quality fire protection, so it is not clear how the responsible persons think that they can take on this type of responsibility in the municipality of Vlasenica without enough resources and manpower for the municipality of Milići, not to mention that this transfer of jurisdiction is illegal, and the contract did not even go through the public procurement procedure. It doesn't matter if the firefighters are at the scene of the accident or fire in a few minutes or half an hour, which is the minimum time it takes from Milići to Vlasenica. Therefore, it is a bad attempt to help a possible perpetrator in a criminal act, which the court and the prosecution have yet to declare. By abolishing the fire-rescue unit and leaving citizens without protection only with the intention of intimidating the permanently employed firefighters into withdrawing the lawsuit, it is a continuation of the story that has already taken place in Trebinje and which continues today with the transfer of one employee at a time into Civil Protection against the law. Here we have, as we said, socially dangerous behaviour probably agreed with the aim of intimidating all firefighters in Republika Srpska, which is inadmissible”, reads the answer that was delivered to “Direct” from the Tešić law office.

Five firefighters from Vlasenica filed this criminal complaint. Now the Basic Court in Vlasenica is on the move.

The mayor to make money, the fires to be put out by volunteers

And while in Vlasenica they are in the phase of forming the Voluntary Fire Brigade, the Center for the Environment from Banjaluka submitted an appeal to the Constitutional Court against the company “Ecoplast” owned by the mayor Miroslav Kraljević due to health hazards. They claim that it produces carcinogenic substances when heated.

“The plastic processing plant is 100 meters from the first residential building, in the centre of the city. And it promotes the air spa and ski centre Igrišta. It's incredible. Everything that is impossible anywhere in the world is possible in Vlasenica”, comments Siniša Purtić.

The post There were once firefighters in Vlasenica first appeared on Gerila.info.

Iz Policijske uprave Banja Luka su naveli da u požaru nema povrijeđenih.

Vatru je gasio i helikopter Helikopterskog servisa RS.

VIDEO: Twitter

U gašenju požara pomagali su i mještani koji žive u blizini skladišta, dok su građani sklanjali svoja vozila kako ne bi došlo do eksplozije.

Nakon višečasovne borbe sa vatrom, vatrogasci su uspjeli staviti požar pod kontrolu. “Gasimo još neka sitna mala žarišta, ali je važno da je požar stavljen pod kontrolu i da nema nikakve opasnosti za objekte i stanovništvo”, istakli su u Vatrogasnoj brigadi za Srnu.

The post Veliki požar u skladištu papira i plastike u Banjaluci first appeared on Gerila.info.

Piše: Centar za istraživačko novinarstvo (CIN)

Projekat prekogranične saradnje u oblasti vatrogastva između Bosne i Hercegovine (BiH) i Crne Gore koštao je oko 340.000 KM. Veći dio tog novca je potrošen na seminare, konferencije, promotivne i ostale aktivnosti, a manji na vatrogasnu opremu. Dio kupljene opreme vatrogasci ne koriste, a za vatrogasne čizme nije bilo novca.

Projekat je sa oko 320.000 KM finansirala Delegacija Evropske unije za BiH dok je ostatak novca dalo Ministarstvo bezbjednosti BiH koje je projekat provodilo u saradnji sa Institutom za zaštitu od požara i eksplozija iz Sarajeva (INZA).

Državno tužilaštvo smatra da je prilikom potrošnje novca došlo do zloupotrebe jer je nabavljena oprema koja nije odgovarala zahtjevima i potrebama vatrogasaca. Krajem prošle godine, zbog načina na koji se trošio novac iz ovog projekta, podignuta je optužnica protiv tadašnjeg ministra bezbjednosti Dragana Mektića, pomoćnika ministra iz Sektora za zaštitu i spašavanje Samira Agića, šefa Kabineta Igora Golijanina i direktora INZA-e Edina Garaplije.

Optužnica je potvrđena, ali je suđenje stalo zbog pandemije koronavirusa. Optuženi tvrde da nisu krivi. Mektić je na suđenju izjavio da je proces protiv njega montiran.

Nabavka loše vatrogasne opreme

Početkom aprila ove godine u BiH su gorili požari na području desetak opština. Najteže je u Hercegovini za čije vatrogasce je nabavljana oprema iz ovog projekta.

Nabavka vatrogasne opreme je pokrenuta 2016. godine na zahtjev Sektora za zaštitu i spašavanje pri Ministarstvu bezbjednosti BiH kojim rukovodi Samir Agić. Prije toga su Federalna uprava civilne zaštite i Republička uprava civilne zaštite dostavile Ministarstvu spisak opreme koja je potrebna vatrogascima: naprtnjače, kacige, vatrogasna uniforma – košulje, hlače i jakne, a posebno vatrogasne čizme.

“Čizme su vam osnovni artikl za vatrogasce, pogotovo na ovim terenima gašenja šumskih požara gdje on često mora da pretrčava preko gareži i ponekad prolazi i kroz plamen, čizme su vrlo bitne“, rekao je Omer Nezirić iz Službe za civilnu i protivpožarnu zaštitu Jablanice.

Sektor za zaštitu i spašavanje je napravio specifikaciju za javnu nabavku. Uz vatrogasnu uniformu na listu za nabavku dodali su i metlarice za gašenje požara koje niko nije ni tražio, dok su čizme propustili staviti na spisak. Ugovor za isporuku robe u vrijednosti 125.000 KM je zaključen sredinom juna 2017. godine sa firmom „Teh-projekt Inženjering“ iz Hrvatske.

Roba je isporučena u augustu 2017. vatrogascima Trebinja, Mostara, Stoca, Konjica, Bileće, Gacka, Čajniča, Foče, Jablanice i Ravnog.

Prema navodima iz optužnice, svaka vatrogasna jedinica je tada dobila po 18 kompleta vatrogasne odjeće: rukavice, kaciga, opasač, naprtnjača, megafon i po 27 komada metlarica. Čizme nisu dobili.

„Imamo neku osnovnu opremu“, kaže Nezirić.

Pomoćnik ministra bezbjednosti Samir Agić kaže da čizme nisu kupljene jer su skupe. Koštaju oko 300 KM i za njih bi trebalo dodatnih 54.000 KM.

„Svaki vatrogasac nastoji da bude Fahrudin Solak – šminker. E, to ne može”, kaže Agić.

U optužnici je navedeno da osim što vatrogasci nisu dobili što im treba, isporučena oprema odstupala je i u pogledu veličine, bila je skuplja od one na tržištu, a nešto od te opreme je namijenjeno za industriju, a ne za vatrogasce.

Komandir Vatrogasne jedinice iz Mostara Petar Jurić rekao je u julu 2019. godine istražiocima da kacige nisu stavili u upotrebu jer nisu kupljene za sve vatrogasce. Kako imaju 68 vatrogasaca, a dobili su 18 kaciga, nisu znali kako podijeliti pa su čekali da od svog novca dokupe ostatak.

„Metlarice nikada nismo koristili“, potvrdio je Jurić u kratkoj izjavi za Centar za istraživačko novinarstvo (CIN).

Slično je istražiteljima rekao i tadašnji komandir Vatrogasne jedince iz Trebinja Tripo Ćuk. Objasnio je da su dobivene kacige namijenjene za građevinare, a ne za vatrogasce: „Naprtnjače koje su nam podijeljene su najlošijeg kvaliteta i rijetko se koriste, odnosno na istim naprtnjačama su već nakon prve upotrebe otišle mlaznice“.

Na upit novinara zašto su metlarice kupljenje ako se ne koriste, Agić je odgovorio da vatrogasci pretjeruju i da su one pogodne za gašenje.

„Čime će gasiti kamen, popišaće se?“, ljutito je odgovorio Agić.

On smatra da je nabavljena adekvatna oprema, s obzirom na ograničen budžet kojim su raspolagali.

Stanovništvo i vatrogasci u zajedničkoj akciji

Novinari Centra za istraživačko novinarstvo su proteklog vikenda posjetili vatrogasce u Konjicu i s njima obišli požarišta u ovoj opštini. Nedima Makana, stručnog saradnika za vatrogasce i protivpožarnu zaštitu Opštine, zatekli su na zgarištu iznad sela Ovčari.

On kaže da im oprema koju su dobili preko ovog projekta dobro koristi: „Evo, ova oprema što je na meni, naravno, i ostali šljemovi, opasači, brentače (op. a. naprtnjače sa vodom) i metlarice – sve to mi koristimo“.

Za metlarice kaže da ih podijele stanovništvu kada se gase požari: „Malo su teške, mi to ne nosimo. (…) Stanovništvo to većinom koristi, ali to je u vatrogasnoj jedinici“.

Makan kaže da bi vatrogascima najviše pomoglo da država nabavi „Air Tractor“ – avion za gašenje nepristupačnih terena ili helikoptere koji nose vedra sa vodom.

„Prije par godina, gdje su gasili helikopteri Oružanih snaga i piloti koji su pod navodnicima „ludi“, (…) to je neko savršenstvo gdje oni nama najviše pomognu“, opisuje on.

U Profesionalnoj vatrogasnoj jedinici u Konjicu ima 14 vatrogasaca. Makan kaže da to nije dovoljno za opštinu od 1.660 kvadratnih kilometara i da ne mogu sami gasiti požare. U tome im pomažu lokalna udruženja građana i stanovništvo.

Dok je razgovarao sa novinarima, Makanu je zazvonio telefon. Mještani udaljenog zaseoka naselja Klis su mu javili da se vatra približava kućama. „Evo, bacam ljude s jednog kraja na drugi kraj opštine. Sat vremena ima voziti s kamionom da spasimo kuće“, komentariše Makan.

Tamo u šumi iznad kuća Jelića širio se gust bijeli dim. Čule su se motorne pile i vika mještana. Oni su se sami organizovali i nekoliko dana pokušavaju spriječiti širenje požara. Mještani skoro da nemaju nikakvu opremu, a neki od njih su gasili požar obučeni u majice kratkih rukava, trenerke i patike. Grabljama su pravili zaštitnu liniju duž požara, a manju vatru su gasili vodom iz naprtnjača i običnih flaša ili zemljom koju su nabacivali golim rukama.

Konjički vatrogasci su pomogli mještanima da zaštite kuće. Ako noć donese vjetar, požar bi se mogao ugasiti samo iz vazduha.

Seminari i promotivni materijal

Veći dio novca iz projekta prekogranične saradnje, nešto manje od četvrtine miliona maraka, potrošen je na: finansiranje „ljudskih resursa“, organizaciju seminara o požarima, eksperte sa ličnim poznanstvima u Ministarstvu bezbjednosti BiH čije su dnevnice koštale i više od 1.000 maraka, štampanje promotivnog materijala pri čemu dio nikada nije ni odštampan.

Ministar bezbjednosti BiH Fahrudin Radončić je krajem januara 2020. godine suspendovao Samira Agića sa mjesta pomoćnika ministra zbog optužbi za zloupotrebu položaja. Odluku je stavio van snage krajem marta zbog „ekstremno teških” zadataka sa kojima će se suočiti Ministarstvo u borbi protiv koronavirusa. Ovu odluku je podržalo i Tužilaštvo BiH. Agić će opet biti suspendovan po prestanku stanja prirodne ili druge nesreće na području BiH.

Samir Agić kaže da je utrošak novca pratila Evropska unija. Aplikaciju su radili partneri iz Crne Gore – Ministarstvo unutrašnjih poslova i Fondacija za razvoj sjeverne Crne Gore (FORS) – koji su za provođenje projekta u Crnoj Gori dobili oko 200.000 evra.

Na pitanje da li su od novca za BiH mogli odvojiti više za vatrogasnu opremu, Agić je odgovorio: „Kupljeno je i više nego što su mogli dobiti“.

U međuvremenu požare diljem BiH vatrogasci gase opremom koju imaju.

Direktor Federalne uprave za civilne poslove Fahrudin Solak kaže da se radi na vrlo nepristupačnim terenima – brdima, šumama te pojedinim lokalitetima koji se nalaze i blizu miniranih područja.

„Za ovakve požare koji odu u nepristupačan teren jedina je oprema naprtnjača i sav onaj drugi alat, znači, za probijanje, presijecanje, to da pokušavamo presjeći i šumu sa motorkama da napravimo prirodnu prepreku“, kaže Solak.

Savjet Ministara BiH je 10. aprila ove godine donio odluku o traženju međunarodne pomoći u gašenju požara. U saopštenju je navedeno da su nam potrebne letjelice sa posadama. U pomoć su pristigle letjelice iz Crne Gore jer BiH nema svoje.

The post Vatrogasci tražili čizme, a dobili metlarice first appeared on Gerila.info.