Ovi podaci nisu ni potpuni, jer 27 opština, gradova, entitetskih i kantonalnih ministarstva nije dostavilo informacije, a sve je prisutniji trend da velike iznose novca za udruženja dijele profitabilna javna preduzeća.

TI BiH je uporedio podatke o udruženjima koja su primala javna sredstva sa Registrom funkcionera i identifikovao 344 udruženja čija odgovorna lica obavljaju javnu funkciju, a na njihovo finansiranje je potrošeno 16 miliona KM u prethodnih pet godina. Od toga, 83 udruženja vode rukovodioci (direktori i članovi nadzornog odbora) javnih preduzeća, dok su na čelu 184 udruženja rukovodioci javnih ustanova. Tu je i 77 udruženja koje vode izabrana i imenovana lica, odnosno obavljaju neku od političkih funkcija.

Zloupotrebe i sukob interesa

Javni novac se u većini slučajeva dijelio bez ikakvih kriterija i javnog poziva, na šta ukazuju revizori iz godine u godinu na svim nivoima, a ovaj problem prepoznat je i u strategijama za borbu protiv korupcije.
Sa druge strane budžetska sredstva se zloupotrebljavaju za finansiranje podobnih udruženja ili čak troškova izbornih kampanja. TI BIH je u proteklom periodu podnosio prijave protiv čelnika udruženja koji su se nalazili u direktnom sukobu interesa, jer su istovremeno obnašali javnu funkciju, ali nije bilo adekvatne reakcije.

Nakon prijave protiv bivšeg savjetnika Predsjednika Republike Srpske Milana Tegletije, vlast u RS je ekspresno izmijenila zakon i ozakonila sukob interesa u finansiranju nevladinih organizacija iz budžeta. Tako je omogućeno svim funkcionerima da imaju svoje NVO i primaju neograničen iznos javnih sredstava, ako za rad u udruženju ne primaju platu. Podsjećamo da je cilj ovog zakona bio da spriječi funkcionere da novac iz budžeta dijele sopstvenim udruženjima i privatnim preduzećima, pa se pojava sukoba interesa nikako nije smjela svoditi na primanje plate, čime je načinjena nesaglediva šteta.

Dodatno, revizori u RS su utvrdili da se sredstva odobravaju udruženjima koja su ih nenamjenski trošila, ali uprkos nekoliko sudskih presuda u korist TI BIH-a i reakciji Ombudsmana, resorno ministarstvo u Vladi RS i dalje skriva ove informacije.

Takođe, u Federaciji BiH od 2013. ne postoji nadležna komisija koja odlučuje o sukobu interesa dok institucije koje dodjeljuju javna sredstva potpuno ignorišu postojanje zakona i činjenicu da je udruženjima koja vodi javni funkcioner zabranjeno primiti više od 10.000 KM godišnje, odnosno 50.000 za udruženja iz oblasti kulture i sporta.

Brčko Distrikt daje najviše novca

Najviše novca podijeli se na lokalnom i kantonalnom nivou, ali značajnu sumu dijelile su u prethodnom periodu i entitetske vlade.

U poređenju sa visinom budžeta, ubjedljivo najveći procenat dijeli Vlada Brčko Distrikta koja za finansiranje NVO izdvaja 16 ,8 miliona KM godišnje. Distrikt su u navedenom periodu potresale brojne afere oko raspodjele ovog novca ali je vlast kasnije značajnu reformu napravila usvajanjem poboljšanog zakona o sukobu interesa.

Takođe iznos sredstava za finansiranje udruženja povećava se iz godine u godinu a jedini pad zabilježen je 2020. kada je zbog COVID-a naplaćeno značajno manje javnih prihoda.

Ovi podaci dovoljno govore koliki je stepen političke kontrole nad finansiranjem civilnog sektora iz budžeta. Sredstva se dijele udruženjima koja često nemaju ni web stranicu, ne objavljuju izvještaje o radu, kao ni to u koje svrhe troše javna sredstva.

Sa druge strane novim zakonom nepodobnim udruženjima u Republici Srpskoj vlast namjerava ograničiti rad i označiti ih “stranim agentima” ukoliko se finansiraju iz evropskih ili drugih fondova. Iste te fondove koristi i sama vlast koja kroz ovaj zakon pokušava, pod krinkom transparentnosti, ograničiti rad nepodobnih udruženja, dok ne postoji ni minimum transparentnosti kod finansiranja “vladinih nevladinih organizacija”.

(transparentno.ba)

The post Vlasti u BiH podijelile 383 miliona KM za 12.200 udruženja, preko 1.800 povezano sa strankama first appeared on Gerila.info.

Tako je Teniski savez bez ikakvog javnog nadmetanja trošio milionska javna sredstva, birao izvođače radova pod uslovima i cijenama koje nisu transparentne, iako se Zakon o javnim nabavkama mora primjenjivati i za ugovore koji se subvencionišu javnim novcem sa više od 50%. U ovom slučaju gotovo sva sredstva izdvojena za ovaj projekat su javna, a član 7. Zakona propisuje da se on primjenjuje i za ugovore koje ugovorni organ direktno subvencioniše sa više od 50%, ako ti ugovori uključuju radove na objektima namijenjenim za sport.

S obzirom na to da je Grad Banjaluka izdvojio većinu sredstava, bio je dužan da obezbijedi poštovanje odredbi ovog zakona u slučajevima kada subvencionisani ugovor dodjeljuje neko drugo fizičko ili pravno lice. Po mišljenju TI BiH,  Grad Banja Luka je putem Teniskog saveza Republike Srpske pokušao da zaobiđe direktnu primjenu Zakona ispuštajući iz vida da je ovdje riječ o subvencionisanim ugovorima.

Da se Zakon morao primijeniti potvrđuje i nedavno objavljeno mišljenje Agencije za javne nabavke BiH.

-Član 7. Zakona definiše subvencionirane ugovore na način da u stavu (1) navodi da se odredbe ovog zakona primjenjuju i za ugovore koje ugovorni organ direktno subvencionira sa više od 50% ako: a) ti ugovori uključuju radove u smislu Aneksa I. ovog zakona b) ti ugovori uključuju radove na bolnicama, objektima namijenjenim za sport, rekreaciju i odmor, školskim i univerzitetskim zgradama i zgradama koje se koriste u administrativne svrhe. Kada govorimo o radovima i uslugama koje su vezane za navedene radove tekst odredbe člana 7. Zakona je sasvim jasan i očito je da se Zakon primjenjuje samo u slučaju da ugovorni organ navedene nabavke subvencionira sa više od 50%, navodi se u mišljenju Agencije.

S obzirom na to da se ovaj posao finansira gotovo u cijelom iznosu javnim sredstvima evidentno je da se morao primjenjivati Zakon pa je TI BiH tražio od Agencije za javne nabavke da provede monitoring ovog postupka, zatraži izjašnjenje odgovornih, a u slučaju da se utvrdi kršenje zakona Agencija ima nadležnost da pokrene prekršajni postupak ili uputi prijave nadležnim tužilaštvima.

TI BIH smatra da se radi o praksi koja je vrlo opasna jer bi u slučaju da ova praksa postane pravilo i drugi ugovorni organi preko raznih udruženja i fondacija na ovaj način mogli zaobilaziti primjenu Zakona o javnim nabavkama.

Svakako treba podsjetiti da u slučaju nabavke koja se mora provesti hitno, postoje zakonske mogućnosti za dodjelu ugovora po ubrzanim procedurama.

Zbog istog slučaja Transparency International u BiH uputio je i prijavu Komisiji za odlučivanje o sukobu interesa Bosne i Hercegovine protiv predsjednika Teniskog saveza Republike Srpske Draška Milinovića koji je ujedno i direktor Regulatorne agencije za komunikacije BiH što se po Zakonu o sprečavanju sukoba interesa smatra izvršnom funkcijom.

TI BIH podsjeća da je nosiocima izvršnih funkcija na BiH nivou po ovom zakonu izričito zabranjeno da obavljaju dužnost ovlaštenih lica u fondacijama i udruženjima koja se finansiraju iz budžeta bilo kojeg nivoa vlasti u iznosu većem od 10.000 KM godišnje, odnosno u iznosu većem od 50.000 KM godišnje u fondacijama i udruženjima iz oblasti kulture i sporta.

S obzirom na to da je Teniski savez Republike Srpske za ovaj projekat dobio milionska sredstva iz entitetskog i budžeta Grada Banjaluka evidentno je da se predsjednik ovog saveza Draško Milinović nalazi u sukobu interesa.

Pored njega kao član upravnog odbora na internet stranici Teniskog saveza RS navodi se i aktuelni ministar unutrašnjih poslova Republike Srpske Siniša Karan, a TI BIH podsjeća da Zakon o sprečavanju sukoba interesa Republike Srpske zabranjuje izabranim zvaničnicima da budu članovi organa udruženja ili fondacija koja se finansiraju iz budžeta Republike ili jedinice lokalne samouprave u ukupnom godišnjem iznosu većem od 100.000 KM.

TI BIH smatra da je izuzetno loša praksa da politika kontroliše sportska udruženja i saveze koji se finansiraju javnim novcem posebno kada se u njih imenuju javni funkcioneri kojima su zakonom zabranjene situacije u kojma svoje funkcije mogu koristiti za ostvarivanje ličnih interesa.

transparentno.ba

The post TI BIH uputio prijavu zbog neprovođenja tendera za izgradnju teniskih terena u Banjaluci a predsjednik Teniskog saveza RS prijavljen zbog sukoba interesa first appeared on Gerila.info.